Naar het overzicht

Kempen's Kijk: Valuta’s manipuleren

24 januari 2020

 

Valuta’s manipuleren

Vorige week tekenden de VS en China hun ‘phase one’ handelsovereenkomst. Hoewel de echt lastige onderwerpen pas in fase 2 (of misschien wel fase 3?) aan de orde zullen komen, is dit toch een teken van de ontspanning tussen beide grootmachten. De VS deden er nog een schepje bovenop door China bovendien niet langer als ‘valutamanipulator’ te bestempelen. Die status had China sinds augustus vorig jaar. Het moet gezegd dat de Chinese munt sindsdien flink in waarde is gestegen. De VS beschouwen het alleen als manipuleren wanneer een land zijn munt omlaag duwt en niet wanneer dat in opwaartse richting gebeurt. Een goedkope munt versterkt de exportpositie van een land. Daarom wordt het als oneerlijke concurrentie gezien.

Zwitserland is kampioen

Tegelijkertijd is Zwitserland door de Amerikanen op de watchlist geplaatst van landen die hun valuta manipuleren. Het is eigenlijk verrassend dat dit land nog niet op die lijst stond. De Zwitserse korte rente is de laagste wereldwijd, momenteel 0,75% negatief, en fungeert vaak als voorbeeld voor hoe ver rentes kunnen dalen. Daarnaast probeert de Zwitserse centrale bank de Zwitserse franc al jarenlang omlaag te duwen middels een opkoopprogramma waarbij de programma’s van andere centrale banken verbleken. Als gevolg hiervan bezit de Zwitserse centrale bank inmiddels buitenlandse valutareserves van ruim € 700 miljard. Onderdeel daarvan is een aandelenportefeuille ter waarde van zo’n € 140 miljard. Hiermee staat de bank, die overigens zelf ook beursgenoteerd is, in de top tien van grootste aandelenbezitters wereldwijd. Aangezien 2019 een bijzonder goed aandelenjaar was, is het niet verrassend dat de bank een winst van ruim € 45 miljard heeft gerapporteerd over 2019. Ook de stijging van de goudprijs droeg hier aan bij. Die winst komt uiteindelijk bij de Zwitserse kantons terecht.

Wat betekent dit voor de eurozone?
Er wordt regelmatig gezegd dat het einde van het monetaire instrumentarium in zicht is. Dat centrale banken bij de volgende economische neergang niet meer in staat zullen zijn om de economische activiteit te stimuleren via ruimer beleid. Met een korte rente die al negatief is en een lopend ECB opkoopprogramma, gericht op het omlaag drukken van de lange rente, zit daar uiteraard een kern van waarheid in. Vandaar dat steeds meer economen zeggen dat overheden meer moeten gaan besteden. Het Zwitserse voorbeeld geeft echter aan hoe creatief centrale banken kunnen zijn. In de volgende recessie zullen we, als de nood hoog genoeg is, nieuwe voorbeelden hiervan gaan zien.

De auteur

Michel Iglesias del Sol

News & Knowledge