Naar het overzicht

Kempen's Kijk: De lessen van Jackson en Biddle

21 februari 2020

 

De lessen van Jackson en Biddle

U kent het wel; een centrale bank hoort zijn eigen keuzes te maken en niemand hoort zich daarmee te bemoeien. Zeker de politiek niet. Trump die Powell ‘clueless’ noemt, en de Fed ‘het probleem’. Ongekend! Toch?

Een mooie reden om eens dieper in de geschiedenis van de Amerikaanse centrale banken te duiken. Wist u bijvoorbeeld dat de Fed zoals we die kennen tot nu toe maar 16 centrale bank presidenten heeft gehad? En dat terwijl Trump de 45e president van de VS is? Sinds het ontstaan van de VS in 1776, inmiddels 244 jaar geleden, heeft het land meerdere centrale banken versleten en het als gevolg daarvan gedurende 97 jaar zonder moeten doen. 4 op de 10 jaar had de VS dus geen centrale bank. De Fed zoals wij die kennen is nummer 3 en opgericht in 1913, een paar maanden voor de start van de Eerste Wereldoorlog. Waarom dit relevant is? Omdat nummer 2 aan zijn einde kwam als gevolg van een ruzie tussen de toenmalige president van het land, Andrew Jackson, en die van de centrale bank, Nicholas Biddle. Biddle was een technocraat, opgeleid door de beste universiteiten van het land. Jackson had ondertussen bar weinig op met de heersende macht, vertrouwde banken voor geen cent en voerde een beleid dat door velen als populistisch gezien wordt. Komt het u bekend voor?

Wat kan een centrale bank doen tegen kritiek? Niet zo gek veel. Uiteindelijk is een centrale bank afhankelijk van politieke wil. Maar er is een aantal middelen dat vaker ingezet wordt. Een eerste is meer transparantie. Powell houdt meer persconferenties en benadrukt zijn data afhankelijkheid. Een tweede middel is ‘politiek onderhoud’: in zijn eerste jaar heeft Powell 98 keer met regeringsfunctionarissen gesproken, maar liefst 4x zoveel als zijn voorganger Yellen. Zo bezien is de Fed zich dus wel degelijk aan het verdedigen tegen de kritiek van Trump.

Bijna 200 jaar geleden trok de centrale bank aan het kortste eind. Na een lange en smerige strijd – waarin Jackson uiteindelijk alle overheidsreserves weghaalde bij de centrale bank - werd het statuut van de bank niet vernieuwd en ging deze failliet. Vervolgens duurde het 80 jaar voordat de Fed werd opgericht.

Zo ver zijn we nu nog lang niet. Vergeleken met toen is het allemaal nog behoorlijk netjes. Dat is geruststellend, toch?

De auteur

Ivo Kuiper

Aanmelden

Laat je e-mailadres achter en ontvang de nieuwste editie als eerste in je mailbox

News & Knowledge