Belangrijkste Duurzaamheidstrends

Tegen de achtergrond van de ontwrichting die 2020 bracht, kunnen we terugkijken op een historisch jaar waarin verantwoord beleggen en meer aandacht voor duurzame uitkomsten sneller gemeengoed werden en sneller tot ontwikkeling kwamen. ESG werd ooit gezien als een nichesegment, maar inmiddels publiceren negen van de tien ondernemingen die zijn opgenomen in de S&P 500-index een duurzaamheidsverslag6 en hebben beleggers die in totaal meer dan US$ 100 biljoen onder beheer hebben de door de VN gesteunde Principles for Responsible Investment ondertekend.

Hoewel de wereldwijde reactie op het coronavirus de markten en het dagelijks leven vorig jaar beheerste, was dit dus niet de enige grote trend die onze aandacht verdient. Precies vijf jaar nadat ze overeen werden gekomen, kunnen we constateren dat er veel vooruitgang is geboekt met de aanpassing van de markten aan het Klimaatakkoord van Parijs de Sustainable Development Goals. Ook het feit dat de EU haar retoriek over duurzame financiering heeft omgezet in regelgeving zorgde voor een aanzienlijke beweging.  

Hoe drukten deze vier trends vorig jaar hun stempel op de markten en hoe heeft Kempen hierop gereageerd?

TREND 1: DOOR DE PANDEMIE WAS DIT EEN JAAR ZOALS WE NOG NOOIT HEBBEN MEEGEMAAKT
Van kleding tot luchtvaart, Covid-19 heeft geen enkele sector onberoerd gelaten. 

Aanvankelijk heerste er bezorgdheid dat de voortgang van de ESG-doelstellingen van ondernemingen een van de slachtoffers van de pandemie zou worden, maar in veel gevallen hebben wij gelukkig het tegenovergestelde gezien. Veel van de ondernemingen in onze beleggingsportefeuilles en vele van onze klanten zagen zich gedwongen om na te denken over het opbouwen van veerkracht, zodat ze het effect van niet-financiële schokken konden beperken en zich hieraan konden aanpassen.

De pandemie maakte duidelijk dat duurzame beleggingsportefeuilles beter bestand zijn tegen externe schokken, bijvoorbeeld doordat het belang van fossiele brandstoffen in ESG-portefeuilles kleiner is, doordat er in het algemeen sprake is van een betere corporate governance of eenvoudigweg doordat ze uitgaan van een visie voor de langere termijn. Uit een studie bleek dat in het eerste kwartaal van 2020, toen de pandemie de markten wereldwijd op hun grondvesten deed schudden, 88% van de duurzame indices een outperformance leverde ten opzichte van hun niet-duurzame tegenhangers7. Later, in juni, constateerde Morningstar dat een steekproef van 745 duurzame Europese fondsstrategieën gemeten over periodes van één, drie, vijf en tien jaar beter had gepresteerd dan niet-ESG-fondsen8

Hoewel de focus uiteraard moet liggen op de menselijke tragedie die de pandemie teweeg heeft gebracht, is het opmerkelijk dat COVID-19 de waarde van verantwoord beleggen heel duidelijk aan het licht heeft gebracht. Dit geldt ook voor de S-factor van ESG (social), die vaak onvoldoende aandacht krijgt. Ondernemingen moesten in toenemende mate gaan nadenken over de gezondheid en veiligheid van hun medewerkers, klanten en leveranciers. Bovendien zijn ondernemingen zich er, naarmate de pandemie langer aanhoudt, steeds meer van bewust geworden dat zij maatregelen moeten nemen om de geestelijke gezondheid en het welzijn van hun medewerkers te bevorderen. 

Meer informatie over de reactie van Kempen op Covid-19 vindt u hier.

TREND 2: ONS ANTWOORD OP KLIMAATVERANDERING
Een groot deel van de wereld kwam tot stilstand, maar de klimaatverandering ging door. De VN raamde vorig jaar dat de wereldwijde uitstoot tot 2030  elk jaar met ten minste 7,6% moet afnemen om de globale opwarming tot 1,5 graad celsius beperkt te houden.

Wereldwijde lockdowns zorgden aan het begin van de pandemie wel voor een vermindering van de CO2e-uitstoot, maar deze neemt sinds de industriële activiteit begon aan te trekken weer gestaag toe. Het aantal overheden en bedrijven dat in 2020 heeft aangegeven te streven naar een netto nuluitstoot – waaronder China, de grootste veroorzaker van CO2-uitstoot ter wereld – zou wel eens een meer modale verschuiving kunnen betekenen. Ook de aankondiging dat de VS zich weer heeft aangesloten bij het Klimaatakkoord van Parijs is volgens ons belangrijk.

De markten hebben in 2020 het startschot gegeven voor de race naar netto nul, grotendeels dankzij initiatieven zoals het Net Zero Investment Framework voor beleggers, dat is gelanceerd door de Institutional Investors Group on Climate Change (IIGCC). Dit raamwerk is een van de eerste praktische blauwdrukken waarmee zowel beleggers als beheerders toegang kunnen krijgen tot methodologieën en cijfers die ze nodig hebben om netto nulbeleggers te kunnen worden. 

Bovendien begint de verplichte TCFD -rapportage binnen financiële sectoren gangbaar te worden. Economische hulp en pandemieherstelprogramma’s gaan ervoor zorgen dat er enorme hoeveelheden kapitaal terechtkomen bij groene projecten, terwijl schone energie nog nooit zo goedkoop is geweest en de CO2-prijs nog nooit zo hoog. Steeds meer grote ondernemingen zetten hun schouders onder de transitie en het is wellicht significant dat ruim duizend ondernemingen inmiddels hebben toegezegd dat ze wetenschappelijk onderbouwde doelstellingen gaan hanteren voor de vermindering van uitstoot.

Nu de wereld zich opmaakt voor de allesbepalende COP26-klimaatonderhandelingen die de Verenigde Naties in 2021 organiseert, zorgt de private sector voor de benodigde rugwind. 

De voortgang die Kempen in 2020 heeft geboekt met betrekking tot de klimaatuitdaging wordt hier beschreven. 

TREND 3: DE DUURZAME FINANCIERINGSGOLF VAN DE EU KOMT AAN LAND
Twee jaar geleden begon de Europese Unie met het Actieplan: duurzame groei financieren aan een grote transitie naar een toekomst met een lagere CO2e-uitstoot. In 2020 begon dit plan vorm te krijgen met de naderende implementatie van twee belangrijke onderdelen: de EU-taxonomie en de Europese Verordening betreffende informatieverschaffing over duurzaamheid in de financiëledienstensector (SFDR).

Dit dwingt veel marktpartijen in Europa om hun beheersing van en rapportage over duurzaamheidsrisico’s te verbeteren en vergroot de voorsprong van Europa op de rest van de wereld op het gebied van het klimaat en duurzame financiering. Het is daarom wellicht niet verrassend dat in een analyse om te bepalen ‘hoe groen’ de post-Covid-stimuleringspakketten van ontwikkelde economieën zijn, het ‘Next Generation EU’-herstelpakket het milieuvriendelijkst van allemaal blijkt te zijn. 

Vooral de goedkeuring van de EU-taxonomie in 2020 was baanbrekend. In zo’n grote markt als de EU, en met zo’n grote verscheidenheid van actieve en passieve producten, ontbrak het veel beleggers aan de noodzakelijke informatie om te kunnen beoordelen of deze financiële producten echt een positieve impact hebben of dat ze doen aan ‘greenwashing’. De EU-taxonomie is bedoeld om een uniforme taal te creëren en te verduidelijken welke beleggingen terecht kunnen worden aangemerkt als ‘groen’, ‘in overeenstemming met Parijs’ of belegging met een ‘kleine CO2-e-voetafdruk’. 

Hoewel er nog onbeantwoorde vragen zijn heeft de EU dankzij haar duurzaamheidsregelgeving nog steeds een behoorlijke voorsprong op andere regio’s, vooral op de VS. Dit komt voor een deel doordat Europa volgens Morningstar US$ 1 biljoen aan beheerd vermogen in duurzame fondsen heeft, vergeleken met US$ 179 miljard voor de VS. Deze macrotrend kan in de komende jaren veranderen onder invloed van de nieuwe Amerikaanse regering, die zal proberen de achterstand van de VS ten opzichte van Europa in te lopen.

Lees hier hoe Kempen de EU-regelgeving voor is gebleven. 

TREND 4: INZOOMEN OP DE SDG’S
De VN heeft de SDG’s, sinds ze deze vijf jaar geleden heeft ontwikkeld, altijd meer ten tonele gevoerd als een universele oproep om in actie te komen dan als een exact te volgen raamwerk voor het realiseren van de 17 lovenswaardige ambities.

Wat echter hoopgevend is geweest, vooral in het afgelopen jaar, is dat ondernemingen steeds gedetailleerder zijn gaan aangeven hoe ze bijdragen aan deze SGD-doelen van de VN. Hierdoor krijgen vervolgens beleggers zoals Kempen uiteindelijk de beschikking over betere cijfers over de SDG-impact van bedrijven.

Vorig jaar riep de VN op tot een ‘decennium van actie met als doel de SDG’s uiterlijk in 2030 te realiseren. Nu de Covid-19-crisis een terugslag veroorzaakt voor de realisatie van veel essentiële SDG’s, wordt het waarschijnlijk steeds belangrijker dat beter wordt gemeten hoe ondernemingen en beleggers precies bijdragen aan relevante SDG’s. 

Hier leest u meer over wat Kempen doet om aan te sluiten bij de SDG’s. 


6. Internal link only - https://www.ft.com/content/87a922a1-8d60-4295-a9d8-d2c1ab5d788e (delete for final version?????)
7. https://www.blackrock.com/corporate/literature/investor-education/sustainable-investing-resilience.pdf
8. https://www.ft.com/content/733ee6ff-446e-4f8b-86b2-19ef42da3824
9. https://www.unenvironment.org/resources/emissions-gap-report-2019
10. Task Force on Climate-related Financial Disclosures.
11. Green Stimulus Index report, december 2020.